De Himba stam in Noord Nambibië

Op bezoek bij de Himba stam in Namibie
Op bezoek bij de Himba stam in Namibië

De Himba stam leeft voornamelijk in Noord Namibië en is vanwege het opmerkelijke uiterlijk één van de bekendste traditionele stammen in Afrika

De stam komt voornamelijk voor in de regio Kakaoland, tegenwoordig Kunene geheten. Ze leven meestal ver van de beschaafde wereld, en het kost vaak enige moeite om hen te ontmoeten.

Het uiterlijk van de Himba's

De Himba vrouwen dragen weinig kleding. Als bescherming van de zon smeren ze zich in met een mengsel van geitenvet en oker. Dit geeft ze de karakteristieke rode huidskleur.

Voor de vrouwen is het uiterlijk heel belangrijk. Het bepaalt ondermeer hun status en levensfase.

Meisjes dragen hun haar in twee vlechten van achter naar voren op het hoofd. In de pubertijd worden deze vervangen door kleine meerdere "gewone" vlechten, die worden ingesmeerd met geitenvet en rode oker. Als ze trouwen, komt daar nog een soort kroon van geitenvel bovenop.

Behalve de weinige dierenvellen die ze dragen, hangen de vrouwen vol met allerlei sieraden, gemaakt van schelpen, leer, en metaal.

De levenswijze

De Himba's leven van hun vee, en zijn dus semi-nomadisch. De mannen van de stam zijn vrijwel continu met het vee op pad, terwijl de vrouwen in de dorpjes achterblijven. Zij zorgen voor de kinderen, waarbij ze ook onderling voor elkaars kinderen zorgen.

Alle werkzaamheden in het dorp worden ook door de vrouwen gedaan. Dit is inclusief de zwaardere taken, zoals het halen van water, het bouwen van de hutten, verbouwen van mais enzovoort. De mannen houden zich, naast het vee, met de politieke taken bezig.

Dochters worden uitgehuwelijkt bij de geboorte. Wanneer ze vervolgens tussen hun 14e en 17e trouwen, verhuizen ze naar de clan van hun man. Zo'n clan bestaat dus uit de oudste man en zijn zonen, eventueel nog broers en neven. Plus natuurlijk de vrouwen van al die mannen.

Opvallend is wel dat een zoon niet het vee en de rijkdom van zijn vader erft, maar wel die van de broer van zijn moeder.

Het verleden, heden en de toekomst

Tijdens de koloniale overheersing van Namibië, leefden de Himba's in complete afzondering. Toch hebben ze veel last gehad van de pogingen tot genocide door de Duitse overheersers, en van de gevechten voor onafhankelijkheid van eerst Duitsland en later Zuid-Afrika.

Hier bovenop kwamen nog natuurrampen, zoals langdurige droogte. In de jaren na 1980 werd bijna 90 procent van het vee gedood door de droogte. Veel Himba's werden daardoor gedwongen in krottenwijken te gaan wonen, met steun van internationale hulporganisaties.

Sinds de jaren 90, na de onafhankelijkheid van Namibië, gaat het weer beter met de Himba stam. Zij hebben veel van hun land teruggekregen om hun traditionele leven weer op te pakken. Bovendien verdienen ze extra geld door toerisme.

Er zijn echter nieuwe bedreigingen. Zo was er een plan voor een stuwdam, die veel van het leefgebied zou doen overstromen. Met behulp van internationale activisten hebben ze hier succesvol tegen geprotesteerd.

De regering van Namibië voorziet in mobiele schooltjes voor de Himba. Hoewel veel Himba kinderen tegenwoordig dus kunnen lezen en schrijven, verandert dat voorlopig weinig aan hun levenswijze. Maar voor hoe lang?

De Himba stam bestaat uit bijzondere mensen, die ondanks een zwaar leven zeer vriendelijk en vrolijk zijn. Zij bieden toeristen graag een kijkje in hun levenswijze, maar het is het beste om je daarbij aan te sluiten bij een organisatie die het beste voorheeft, en samenwerkt met de Himba's zelf.