De Dorze, wevers met bijenkorf hutten

Bijenkorf woning van de Dorze
Bijenkorf woning van de Dorze

De kleine Dorze, of Dorse stam is bekend in heel Ethiopië, vanwege hun weverskunsten en bijenkorf hutten.

De Dorze komen van oorsprong uit het zuiden van Ethiopië. Rond de stadjes Arba Minch en Chencha, ten westen van de Chamo en Abaya meren in de Grote Rift Vallei zijn hun dorpjes te vinden. Het is hier bergachtig gebied, tot een hoogte van wel 4000 meter.

De tropische bossen in dit gebied hebben grotendeels plaatsgemaakt voor landbouwgronden. Dit was van oorsprong dan ook de belangrijkste bron van inkomen voor de Dorze.

Introductie van het weven

Kraampje met geweven producten
Kraampje met geweven producten

Vanwege de schaarste van landbouwgrond, is men rond 1900 echter grootschalig overgegaan op het weven, als hoofdinkomsten bron. Zij hebben deze techniek echter niet zelf ontwikkeld, maar geleerd van de Gojjam stam, waarmee zij sinds de 15e eeuw op voet van oorlog leefden.

Vandaag de dag is de Dorze stam in heel Ethiopië bekend om haar weeftechniek. Veel wevers trekken met hun ezelskarren door heel Ethiopië om hun geweven waren te verkopen. En zij zijn ook de vervaardigers van de nationale kledij van Ethiopië, de Shamma, een zeer fijn geweven witte katoenen doek.

Bijenkorf hutten

Meest opvallende kenmerk van een Dorze dorp zijn de hoge hutten, in de vorm van een bijenkorf. De hutten zijn gemaakt van lange bamboepalen. Deze worden stevig in de grond gegraven en bovenaan bij elkaar gebonden.

Bamboe is echter gevoelig voor rotten, en bovendien gewild als voedsel voor termieten. Vandaar dat de onderkant van de hutten na verloop van tijd verwijderd wordt. De hut wordt dus iets kleiner, en verplaats naar een ander plekje.

De hutten blijven zo een lange tijd, gemiddeld veertig jaar, in gebruik, totdat ze te klein zijn om nog in te wonen.

Valse bananeboom

Rond de bamboepalen wordt de hut geweven van bamboerepen, en bladeren van de Ensete plant. Deze plant wordt ook wel de valse bananenboom genoemd, omdat hij erg lijkt op een bananenboom, maar geen bananen levert.

De valse bananenboom is heel belangrijk voor de Dorze mensen. Hij levert dus bouwmateriaal, maar ook voedsel. De wortels smaken naar een soort aardappel, en de bladeren worden kleingesneden en gegeten als groente.

Vezels van de Entebe worden ook nog in elkaar gedraaid en gebruikt als touw, en sap uit de stengel wordt tot een pudding gemaakt. Kortom: bijna alles draait om deze belangrijke plant.

Armoede

Vanwege hun handel in weefproducten, is de Dorze stam relatief modern. Toch leeft de stam in armoede. Veel leden van de stam zijn naar Addis Abeba getrokken, maar sinds Haile Selassie geen keizer meer is, is de afzet van geweven producten te beperkt om goed van te leven.